Thư Mục Vụ Mùa Chay 2007 của các Đức Giám Mục gởi Cộng đoàn dân Chúa

[Đamien]

Thư Mùa Chay 2007 của ĐGM Giáo Phận Đà Lạt

Đàlạt ngày 10 tháng 02 năm 2007
Kính gửi : Quí Cha,Các tu sĩ, chủng sinh và Anh Chị Em trong Gia Đình Giáo Phận
Thư Mùa Chay 2007

Chương trình của người Kitô hữu là chương trình của Đức Giêsu – là “một trái tim biết nhìn” (ĐTC Bênêđictô XVI, Deus Caritas est, s. 31)

Quý Cha và Anh chị em thân mến,
Mùa Chay đến trong không khí vui tươi của mùa Xuân Mới, Xuân Đinh Hợi, điều này không những không làm mất đi bầu khí hân hoan của những ngày đầu năm, mà còn mang lại cho người Kitô hữu chúng ta một lý do sâu xa hơn để vui mừng và hy vọng, tin tưởng và hân hoan về một thời đại mới, một thế giới mới mà Thiên Chúa muốn mở ra cho chúng ta trong Con của Ngài là Đức Kitô, như lời của Thánh Phaolô gửi tín hữu Côrintô mà chúng ta được nghe ngay trong ngày thứ tư lễ tro :
“Đây là thời Thiên Chúa thi ân, đây là ngày Thiên Chúa cứu độ” (2 Cr 6,2).
Quả vậy, Mùa Chay là thời thuận tiện để chúng ta vừa hướng đến niềm vui ơn cứu độ mà Thiên Chúa muốn tặng ban cho nhân loại trong Con của Ngài, vừa cất bước đi theo con đường yêu thương và phục vụ của Đức Kitô, để cho một thế giới mới có thể hình thành, một thế giới của công lý và tình thương, qua những hành vi rất bình thường và thầm lặng mà Giáo Hội luôn mời gọi con cái mình thực hiện trong Mùa Chay Thánh : “ăn chay, cầu nguyện và bố thí”.

Anh chị em thân mến,
“Ăn chay, cầu nguyện và bố thí” là những thực hành đạo đức mà tất cả chúng ta đều quen thuộc mỗi khi bước vào Mùa Chay thánh. Tuy nhiên, trong năm mới này, cũng là Năm Thánh của Giáo Phận, tôi mong muốn anh chị em lắng nghe và thi hành các việc đạo đức đó theo sát tinh thần của Tin Mừng, đặc biệt là Tin Mừng theo thánh Matthêu (Mt 5–6), vì trong đó, lời kêu gọi ăn chay, cầu nguyện và bố thí được đặt trong viễn tượng của Bài Giảng Trên Núi, và nhất là của Tám Mối Phúc Thật. Nói khác đi, ăn chay, cầu nguyện, bố thí cần phải được thực thi trong tinh thần của Hiến Chương Nước Trời, tinh thần của con người mới, đã được cứu chuộc, đã thấm thía lòng thương xót của Thiên Chúa và mong mỏi đem Tình Thương đó đến cho mọi người. Chính trong viễn tượng như thế mà tôi muốn đề nghị với anh chị em chương trình sống Mùa Chay như là chương trình của người Samaritanô nhân hậu, chương trình của “một trái tim biết nhìn”, như kiểu nói của Đức Thánh Cha Bênêđictô trong thông điệp “Thiên Chúa là Tình Yêu” (DC 31).

1. Trước hết, xin anh chị em hãy ăn chay theo mối phúc thứ nhất, mối phúc của người có tâm hồn nghèo khó (Mt 5,3), nghĩa là, con người thực sự biết sám hối, biết nhận ra những điều xấu, điều ác vẫn đang chế ngự trong tâm hồn, trong gia đình mình cũng như trong các liên hệ cộng đồng, xã hội. Xin anh chị em, đặc biệt là những người mang trách nhiệm trong cộng đồng, dù là gia đình, cộng đoàn tu sĩ, chủng sinh, hay cộng đoàn giáo xứ, hãy liệu sao cho mọi người ý thức rằng, tội lỗi, sự dữ không chỉ là chuyện cá nhân mà còn mang chiều kích xã hội. Điều này ngày càng cấp thiết hơn vì chúng ta đang sống trong một đất nước đang nỗ lực chống lại bất công cũng như các tệ nạn xã hội để xây dựng và đổi mới. Người Kitô hữu chúng ta không thể không góp phần vào trong công cuộc đổi mới đó theo cách thức của mình. Vì thế vấn đề giáo dục lương tâm, công bằng xã hội, tôn trọng con người, ý thức về cộng đồng, về tình liên đới cần phải được lưu tâm cách đặc biệt. Quả thật, chúng ta, những người mang nơi mình niềm hy vọng về một Trời Mới Đất Mới, không thể không mang lấy trách nhiệm xây dựng một môi sinh tinh thần lành mạnh, một bầu khí sống mà những giá trị tốt đẹp và thiêng liêng của con người có thể được bảo tồn và phát triển.

2. Thứ đến, việc bố thí cần phải hiểu như dấu chỉ của một tâm hồn “biết xót thương” (Mt 5,7). Nơi Đức Kitô, lòng thương xót khởi đầu với khả năng nhạy cảm, biết nhận ra những vấn đề, những hoàn cảnh của con người, đặc biệt là của những kẻ phải sống trong cảnh cùng khốn. Ngài đã nhìn thấy người bại liệt không ai giúp xuống hồ để được chữa lành (x. Ga 5,1-18), đã nhìn ra người mẹ có đứa con duy nhất vừa chết (x. Lc 7,11tt), đã nhận ra ai là người đã chạm đến mình dù có cả một đám đông xô đẩy chung quanh (x. Mc 5,25-34)... Tôi hết lòng mong muốn anh chị em cũng có “một trái tim biết nhìn” như thế trong cuộc sống. Trong mỗi gia đình, mỗi cộng đồng cũng như trong cuộc sống chung quanh chúng ta còn biết bao nhiều người không ai nhìn đến, hoặc nếu có được nhìn đến thì cũng không phải là cái nhìn của tình thương. Mùa Chay quả thật là thời gian để chúng ta tập mang lấy cái nhìn của người Samaritanô nhân hậu (x. Lc 10,29tt), một cái nhìn cảm thông, nâng đỡ, ủi an bất cứ ai cần đến và một tấm lòng sẵn sàng cho đi, vì biết rằng mình cũng đã được Thiên Chúa đoái nhìn, yêu thương như thế.

3. Cuối cùng, thời gian Mùa Chay là thời gian để chúng ta canh tân lại tình nghĩa đối với Chúa qua việc cầu nguyện, và đây mới là điều làm nên nét đặc trưng của đời sống người Kitô hữu. Tất cả đời sống cũng như hoạt động của người Kitô hữu chúng ta đều phát xuất và qui hướng về mối tương quan căn bản này. Không thể canh tân bản thân (ăn chay) cũng như canh tân đời sống với tha nhân (bố thí) nếu không ở trong tương quan nghĩa thiết với Chúa, không có ơn của Thiên Chúa. Chính vì thế, như lời của Thánh Phaolô trong thư gửi tín hữu Côrintô, tôi cũng “nài xin anh chị em hãy làm hòa với Thiên Chúa” (2Cr 5,20), làm hòa không chỉ theo nghĩa lãnh nhận bí tích hòa giải, mà còn theo tinh thần của các Mối Phúc Thật, nghĩa là, hãy làm sao cho tâm hồn và cuộc sống của anh chị em thực sự được nuôi dưỡng bởi Lương Thực Thần Thiêng, đó là Lời Chúa và Thánh Thể, để từ đó anh chị em trở nên những người con đích thực của Thiên Chúa, sẵn sàng bước theo Chúa Giêsu trên con đường Vượt Qua, con đường giải thoát từ bóng tối đến ánh sáng, từ sự chết tới sự sống, con đường của một tình yêu biết cúi xuống phục vụ, và làm tất cả, dù là những gì nhỏ mọn nhất, âm thầm nhất, miễn là con người được yêu mến và Thiên Chúa được tôn vinh.

Anh chị em thân mến,
Nhờ “trái tim biết nhìn” của một người như Đức Cha Gioan Cassaigne mà chỉ trong 80 năm đã có hơn 100.000 anh chị em Dân tộc của chúng ta đón nhận được Tin Mừng Cứu Độ. Tôi thiết nghĩ không có lời chúc Mùa Xuân nào tốt đẹp hơn, ý nghĩa hơn là lời chúc cho tất cả anh chị em có được một cái nhìn và một tấm lòng như của Đức Cha Cassaigne, tấm lòng của người Samaritanô nhân hậu, tấm lòng của chính Chúa Giêsu, vì chỉ nhờ một tấm lòng như thế mà cả những con người nghèo khổ nhất, như anh chị em Dân tộc của chúng ta, cũng được đón lấy Mùa Xuân của Thiên Chúa.

Thân ái,
Phêrô Nguyễn Văn Nhơn
Giám Mục Giáo Phận Đàlạt

[Đamien]

Thư Mục Vụ Mùa Chay 2007 của Ðức Cha Phaolô Bùi Văn Ðọc, Giám mục Giáo phận Mỹ Tho.

Mùa Chay Là Mùa Hòa Giải

Kính gởi: Quý cha,
Quý nam nữ tu sĩ và chủng sinh,
Và toàn thể anh chị em giáo dân,

1. Lời mở
Anh chị em thân mến,
Mỗi lần viết thư mục vụ, tôi có dịp cùng anh chị em nhìn lại đời sống giáo phận chúng ta trong những năm qua, dưới các khía cạnh khác nhau, để chúng ta cùng nhau thăng tiến trên con đường sống đạo, sống tốt hơn trong năm mới.

2. Nhìn lại quá khứ với sứ vụ hoà giải
Nhìn lại gần tám năm qua, nói chung tôi cảm thấy rất phấn khởi vì sự cố gắng của mọi thành phần Dân Chúa trong giáo phận về nhiều mặt. Tôi ghi nhận một cách đặc biệt sự cố gắng của anh em linh mục và các nữ tu.
Mùa Chay năm nay là thời điểm thuận lợi để chúng ta cùng nhau nhìn lại một khía cạnh quan trọng của đời sống Giáo hội, đó là sứ vụ hoà giải mà thánh Phaolô nói đến một cách thiết tha trong thư thứ hai Côrintô: "Mọi sự ấy đều do bởi Thiên Chúa là Ðấng đã nhờ Ðức Ki-tô mà cho chúng ta được hoà giải với Người, và trao cho chúng tôi chức vụ hoà giải. Thật vậy, trong Ðức Ki-tô, Thiên Chúa đã cho thế gian được hoà giải với Người. Người không còn chấp tội nhân loại nữa, và giao cho chúng tôi công bố lời hoà giải. Vì thế, chúng tôi là sứ giả thay mặt Ðức Ki-tô, như thể chính Thiên Chúa dùng chúng tôi mà khuyên dạy. Vậy, nhân danh Ðức Ki-tô, chúng tôi nài xin anh em hãy làm hoà với Thiên Chúa" (2 Cr 5,18-20 ).
Tất cả chúng ta, đặc biệt là anh em linh mục, đã cố gắng rất nhiều để cùng với tôi xây dựng một giáo phận hợp nhất, tuy chưa được trọn vẹn, vì chúng ta vẫn còn là Dân lữ thứ.
Từ ngày về giáo phận đến nay, một trong những cố gắng không mệt mỏi của tôi là thi hành chức vụ hoà giải mà Thiên Chúa đã trao. Trong khi thi hành chức vụ này, dần dần tôi khám phá thấy một phần rất lớn các xung đột hay rạn nứt giữa con người với nhau phát xuất từ những ngộ nhận. Và một phần công việc của tôi là giải toả các ngộ nhận.
Trong đời sống chung giữa giáo dân, nữ tu, linh mục với nhau có nhiều lúc hiểu lầm, làm cho khó có sự gần gủi và thông cảm. Cố gắng đầu tiên của chúng ta là xích lại gần Chúa, xích lại gần nhau. Trong tám năm qua, tôi thấy rõ ràng thiện chí của mọi người, nhất là của anh em linh mục, đáp lại lời mời gọi của tôi, đã cố gắng xây dựng linh mục đoàn tương đối đoàn kết thương yêu nhau, dù chưa phải là lý tưởng. Các nữ tu cũng có nhiều cố gắng dẹp bỏ những xích mích cá nhân, phe nhóm, để làm việc với nhau, nhờ đó có niềm vui và sự bình an, có thêm ơn gọi cho hội dòng của mình.
Kinh nghiệm cho thấy rằng chỉ có thể giải toả những hiểu lầm bằng gặp gỡ và đối thoại. Các linh mục đã có nhiều cơ hội gặp gỡ nhau hơn trước, đặc biệt là những lần thường huấn, tĩnh tâm, cũng như những dịp lễ của giáo phận, các ngày lễ Dầu và lễ phong chức linh mục. Giáo phận không còn rời rạc, mà được kết nối với nhau bằng thiện chí và những nỗ lực vươn lên. Chúng ta đã có những mục tiêu chung là kế hoạch năm năm xây dựng linh mục đoàn, rồi sau đó kế hoạch năm năm củng cố các giáo hạt.

3. Ðức ái, suối nguồn của hoà giải
Những khó khăn trong việc hoà giải thường phát xuất trước tiên từ những thành kiến có khi rất sai lầm về nhau. Loại khó khăn thứ hai là có nhiều người không chấp nhận được sự khác biệt của tha nhân. Loại khó khăn thứ ba là những lời nói gián tiếp nghe được qua đệ tam nhân, thường là tam sao thất bản, thay vì là trực tiếp gặp gỡ hay lắng nghe nhau.
Trong một vài trường hợp rất hiếm, ngăn trở không vượt qua được chính là thiếu sự tha thứ: người bị xúc phạm cảm thấy không thể nào chữa lành được sự tổn thương quá trầm trọng người khác gây ra cho mình.
Trong Mùa Chay, mọi người chúng ta được mời gọi trước hết hoà giải với Thiên Chúa, Ðấng trong Chúa Kitô đã tha thứ tất cả tội lỗi của chúng ta. Chúng ta được mời gọi hoán cải, trở về với Thiên Chúa là Người Cha nhân hậu, mà chúng ta đã rời bỏ vì ham mê chạy theo của cải trần gian, ham mê thức ăn trần thế. Phần lớn chúng ta xa Chúa vì sự yếu đuối. Vậy hãy cầu xin Chúa ban cho chúng ta sức mạnh, Thần lực của Chúa, để chúng ta chiến thắng các cơn cám dỗ, mạnh dạn đứng lên và trở về như nhân vật trong dụ ngôn người con hoang đàng của Tin mừng Luca (x. Lc 15, 11-32).
Nếu thực sự ta trở về với Thiên Chúa là vị Cha chung, ta sẽ dễ dàng xích lại gần với anh chị em, sẽ cảm thấy dễ yêu thương quý mến anh chị em. Không trở về với Thiên Chúa, thì cũng khó trở lại với anh chị em. Cũng có trường hợp sự cứng lòng không tha thứ cho anh chị em là ngăn trở lớn cho sự hoán cải đích thực trở về với Thiên Chúa. Sự hoà giải với anh chị em là chứng từ thực tế cho sự giao hoà với Thiên Chúa.
Ðộng cơ của sự hoà giải trong một thế giới đầy xung đột chắc chắn phải là đức mến như thánh Phaolô mô tả trong chương mười ba thư thứ nhất Côrintô: "Ðức mến thì nhẫn nhục, hiền hậu, không ghen tương, không vênh vang, không tự đắc, không làm điều bất chính, không tìm tư lợi, không nóng giận, không nuôi hận thù, không mừng khi thấy sự gian ác, nhưng vui khi thấy điều chân thật. Ðức mến tha thứ tất cả, tin tưởng tất cả, hy vọng tất cả, chịu đựng tất cả" (1Cr 13,4-7).
Thiên Chúa là Tình Yêu, chúng ta chỉ có thể làm chứng cho Thiên Chúa bằng tình yêu, không có cách nào khác. Tình yêu là thực tại cao đẹp nhất, nhưng cũng đòi hỏi hy sinh nhiều nhất. Có nhiều người cũng muốn yêu thương, nhưng không can đảm hy sinh, vì thực chất tình yêu nơi họ chưa được thanh luyện, còn chứa đựng tính ích kỷ và những thứ đam mê xấu khác. Trong Mùa Chay, chúng ta hãy cầu xin Thiên Chúa thanh luyện tình yêu trong chúng ta bằng Thánh Thần Người ban cho chúng ta.
Một trở ngại khác rất khó vượt qua để hoà giải là sự tự ái. Sự tự ái là dấu hiệu con người cũ còn rất mạnh nơi chúng ta. Chỉ khi nào chúng ta chết đi cho con người cũ, đóng đinh tính xác thịt vào thập giá như lời nói của thánh Phaolô, thì tình yêu và sự sống mới mới làm chủ nơi con người của chúng ta. Mùa Chay giúp chúng ta thông phần cuộc khổ nạn của Chúa Giêsu, cùng chết với Chúa để cùng sống lại với Người.

[Đamien]

4. Những khó khăn hiện tại và ơn tha thứ
Ðời sống gia đình hôm nay có rất nhiều nguyên cớ dẫn đến bất hoà, chia rẻ, rồi đổ vỡ. Hơn bao giờ hết, anh chị em phải cảnh giác với những nguyên do có thể gây đổ vỡ. Nhưng quan trọng không kém là anh chị em hãy sẵn lòng tha thứ, hãy bao dung tối đa. Sự bao dung không đồng hoá với sự mềm yếu. Có những bậc cha mẹ hay vợ chồng rất mềm yếu, và chính sự mềm yếu là nguyên do dẫn tới đổ vỡ. Chỉ có trái tim quả cảm mới bao dung với tha nhân.
Ngày hôm nay, trong đời sống gia đình, trong Giáo hội và ngoài xã hội, chúng ta được mời gọi tha thứ không phải bảy lần mà bảy mươi lần bảy như lời Chúa dạy, thì mới có được sự bình an. Thiên Chúa cũng như thực tế của đời sống hôm nay đòi hỏi người tín hữu phải hoà giải không ngừng với tha nhân, những người sống chung, những người làm việc chung, những người có quan hệ với ta cách này hay cách khác.

5. Ðức thánh cha Bênêđictô XVI và tinh thần hoà giải
Ðức thánh cha Bênêđictô XVI đang làm gương cho cả Giáo hội và thế giới về tinh thần hoà giải. Người lắng nghe tất cả, tha thứ tất cả, tin tưởng tất cả, hy vọng tất cả, chịu đựng tất cả như lời thánh Phaolô. Người không mềm yếu, đầu hàng trước những sự công kích, nhưng luôn sẵn sàng làm chứng cho Chúa và bảo vệ chân lý, trong tinh thần đối thoại chân thành không áp đảo.
Vì là một con người hoà giải, Ðức thánh cha quả thật là sứ giả của hoà bình, và tất cả thế giới trong đó có Việt Nam, đang trông chờ vào người. Ðức thánh cha là con người quả cảm, dám nói sự thật, dám lội ngược dòng, và cũng là con người bao dung, khả ái, đang nối vòng tay lớn với mọi người, mọi tôn giáo, mọi nền văn hoá, mọi thể chế chính trị.
Ðức thánh cha còn là một con người rất trầm tĩnh và tự chủ. Những đức tính này rất cần thiết cho các chủ chăn, các nhà lãnh đạo trong một thế giới đầy bạo lực và hiểm nguy như thế giới ngày hôm nay. Các đức tính nhân bản và các hoạt động của ngài hiện nay cũng có thể minh hoạ cho chúng ta ý nghĩa của sứ điệp Mùa chay: Mùa chay là mùa chuẩn bị cho ơn hoà giải. Anh chị em hãy đặc biệt lưu tâm tới bí tích hoà giải, hãy đi xưng tội thật chân thành và sốt sắng trong Mùa chay.
Còn một điều rất quan trọng nữa mà chúng ta phải làm, đó là điều Ðức thánh cha nhắc cho chúng ta trong sứ điệp ngày thế giới hoà bình: không những mỗi người chúng ta đều phải ý thức về phẩm giá của mình, mà còn phải bận tâm tôn trọng phẩm giá người khác. Rất nhiều khi, vô tình hay hữu ý, chúng ta xúc phạm phẩm giá của nhau. Ai trong chúng ta cũng cần sự tha thứ của người khác. Chúng ta tha thứ cho nhau, nhưng cần quyết tâm sống tế nhị và tôn trọng lẫn nhau, thì chúng ta mới có thể trở nên sứ giả của hoà bình.

6. Lời kết - hướng về tương lai với ân sủng
Anh chị em thân mến,
Bắt đầu mùa Chay năm nay cũng là lúc chúng ta đang bước vào một năm mới, năm Ðinh Hợi 2007. Với ước mong ơn hoà giải và tha thứ sẽ dẫn anh chị em vào một mùa Chay thánh thiện và một mùa Xuân ân phúc, tôi "Nguyện Chúa chúc lành và gìn giữ anh (chị) em. Nguyện Chúa tươi nét mặt nhìn đến anh (chị) em và dủ lòng thương anh (chị) em. Nguyện Chúa ghé mắt nhìn và ban bình an cho anh chị em" (Ds 6,24-26).

Mỹ Tho, ngày 29-01-2007
+ Phaolô Bùi Văn Ðọc
Giám Mục Giáo Phận Mỹ Tho